Persbriefing: Europees Parlement besluit over toekomst EU-energiebeleid; strijd om bio-energie

Woensdag 17 janauri stemt het voltallige Europese Parlement in Straatsburg over drie stukken wetgeving die de ruggengraat van de Europese Energie Unie moeten vormen en die het Europese beleid op energiebesparing en duurzame energie tot 2030 vastlegt. Bas Eickhout is rapporteur op een van de onderdelen van dit dossier waarvoor liefst 120 lobbyisten in Brussel rondlopen om zijn voorstellen te dwarsbomen.

Om de doelstellingen van het Parijsakkoord te halen en de energieprijzen zo laag mogelijk te houden, is een goed functionerende Europese energiemarkt nodig. Daarom zullen nationale energiemarkten beter op elkaar afgestemd worden. Om nationaal energiebeleid van de EU-landen op elkaar af te stemmen zullen Europese afspraken gemaakt worden. Dit gebeurt in de zogeheten EnergieUnie.

De uitslag van de stemmingen vormen het onderhandelingsmandaat van het Europarlement ten opzichte van de EU-landen. Veel (media)aandacht zal uitgaan naar de hoogtes van de Europese duurzame energiedoelstelling en de energiebesparingsdoelstelling voor 2030 dat het Europees Parlement voorstelt. Er zitten echter nog veel meer interessante onderdelen in deze dossiers. Zo ziet het er bijvoorbeeld naar uit dat het Europarlement een CO2-budget voor de EU in wil gaan voeren.

De grootste strijd die momenteel binnen het Europees Parlement op deze dossiers gevoerd wordt gaat echter over de criteria voor biobrandstoffen en grootschalige houtstook voor energieopwekking. De belangen zijn groot. Zo’n zestig procent van de ‘duurzame’ energie die in de EU wordt opgewekt komt uit biomassa. Een aanzienlijk gedeelte daarvan is echter helemaal niet goed voor het klimaat. Groenlinks-Europarlementariër Bas Eickhout is hoofdonderhandelaar (rapporteur) namens het volledige Europees Parlement op dit onderdeel. Op 9 januari zond de NPO een belangrijke documentaire uit over de enorme lobby rond dit dossier waar Eickhout rapporteur voor is. Deze is hier terug te zien.

Over welke wetgevende dossiers wordt er gestemd? 

·    De richtlijn voor energie-efficiëntie - Op wat voor percentage gaat het Europees Parlement inzetten, en wordt het eveneens naar nationale verplichtingen?

·    Beheer van de Energie Unie - Een goed geïntegreerde Energie Unie vraagt om planning en toezicht. Dat wordt in deze wetgeving vastgelegd. Het Europees Parlement besluit naar alle waarschijnlijkheid dat de EU in 2050 CO2-neutraal moet zijn, en dat er CO2-budget moet komen om dat zeker te stellen.

·    De duurzame energierichtlijn - Het verhitte biomassa-debat vindt plaats onder deze richtlijn, vandaar dat de persbriefing zich verder op deze wetgeving.

 

Wat is de duurzame energie richtlijn?

De richtlijn stelt vast hoeveel duurzame energie de EU minimaal moet opwekken, en onder welke randvoorwaarden. De huidige wetgeving loopt tot 2020, vandaar dat er nu een herziening gaande is om de regels voor de periode 2021-2030 vast te leggen.

Voor 2020 heeft de EU als doel om 20 procent duurzame energie op te wekken. Dit is tevens vertaald naar bindende nationale doelstellingen. Zo heeft Nederland een verplichting van 14 procent. (Nederland loopt ver achter in het halen van die doelstelling, om toch nog aan de verplichtingen te voldoen heeft Nederland het energieakkoord opgesteld.)

De EU-landen (die eind vorig jaar hun onderhandelingspositie innamen) hebben een doelstelling van minimaal 27 procent duurzame energie in 2030. Kortom een groei van slechts 7 procent in tien jaar tijd. Verder willen ze af van de vertaling naar nationale bindende doelstellingen. De Nederlandse regering is een van de landen die het beleid zo zwak mogelijk wil houden. Het Europees Parlement zal inzetten op een EU-doelstelling die aanzienlijk hoger ligt. Maar ook daar lijkt er een kleine meerderheid te zijn om de nationale verplichtingen te laten varen.

Zoals gezegd stelt de duurzame energierichtlijn ook de randvoorwaarden vast. Wanneer wordt iets bijvoorbeeld als duurzame energie gerekend. Met name bij bio-energie is dat een enorm relevant en verhit debat.   

Bomen in elektriciteitscentrales

Zembla liet onlangs zien hoe Nederlandse kolencentrales worden groengewassen door het bijstoken van gigantische hoeveelheden (en door de overheid gesubsidieerde) houtpellets. Deze pellets worden meestal uit de VS geïmporteerd, waar hele bomen in de versnipperaar verdwijnen. Oude bossen en alle bijbehorende biodiversiteit zijn de dupe. En dat terwijl het niet eens goed is voor het klimaat. Wetenschappers mengen zich in de discussie doen oproepen om het Europese beleid flink aan te scherpen, en het verbranden van volledige bomen uit te bannen. Deze week kwamen meer dan 600 wetenschappers met een oproep om de voorstellen van Eickhout te steunen. 

Eickhout heeft een amendement ingediend dat er voor zorgt dat enkel energieopwekking uit afval- en resthout meegeteld mag worden richting de duurzame energiedoelstelling. Het amendement stuit op hevig verzet van Europarlementariërs vanuit Scandinavische landen: die menen dat Europa zich bemoeit met een nationale competentie, namelijk bosbouw. Laten de sociaaldemocratische en christendemocratische fracties hun stemgedrag daardoor bepalen? Wordt het amendement van Eickhout uiteindelijk omgezet in wetgeving, dan zal het ook gevolgen hebben voor het Nederlandse beleid. Immers, de Nederlandse kolencentrales worden ook met biomassa - en dus bomen - bijgestookt om het nu al lage percentage duurzame energie te halen. Hoe stemmen de Nederlandse Europarlementariërs?

Biobrandstoffen kunnen een positieve bijdrage leveren in de strijd tegen klimaatverandering, maar dan moet je wel de juiste soort biomassa als grondstof gebruiken. Dat is nu niet het geval. Nog steeds worden er voedselgewassen gebruikt voor biobrandstoffen. Ook daar wijzen wetenschappers continue op de averechtse gevolgen. Veel aandacht gaat uit naar palmolie. Het Europees Parlement zal naar alle waarschijnlijkheid het voorstel van Eickhout overnemen om het gebruik van palmolie als biobrandstof vanaf 2021 niet meer als duurzame energie te erkennen.

Het probleem rondom biobrandstoffen is echter een stuk breder dan enkel palmolie. Ook gewassen die in de EU worden geteeld en tot biobrandstof worden verwerkt, zijn in veel gevallen schadelijker voor het klimaat dan fossiele brandstoffen. De uitfasering van die biobrandstoffen ligt, met name vanwege de enorme landbouwlobby, politiek veel gevoeliger. De EU heeft in het verleden een erg ruime limiet gezet op de hoeveelheid biobrandstof van landbouwgewassen dat meegeteld mag worden als duurzame energie. In plaats van deze limiet geleidelijk naar beneden te brengen, lijkt een deel in het Europees Parlement (net als de EU-landen eind vorig jaar besloten), de vraag naar deze brandstoffen te willen stimuleren via een specifieke doelstelling. Wint de landbouwlobby het wederom van het gezonde verstand?

Wat gebeurt er na de stemmingen?

De EU-landen hebben eind vorig jaar hun onderhandelingsmandaten op de drie stukken wetgeving ingenomen. Nadat ook het Europees Parlement volgende week woensdag de positie op de drie dossiers heeft bepaald, zullen de onderhandelingen met de EU-landen over de uiteindelijke wetsteksten dus van start gaan. GroenLinks Europarlementariër Bas Eickhout zal de onderhandelingen over bio-energie leiden namens het Europarlement.

 

 

Neem contact op met onze persvoorlichter: 
Neem voor meer info contact op met de persvoorlichter van GroenLinks Europa: Dirk van den Bosch
Telefoon:
+31 627 015 080 (NL) of +32 228 38365 (B)
E-mail: dirk.vandenbosch@europarl.europa.eu Extra persinformatie staat op de website van het Mediacentrum van GroenLinks Europa.
TwitterFacebook
http://groen.li/pb1390

Persberichten

Op deze website staan alleen de persberichten van GroenLinks Europa.

Ga naar de volledige website van GroenLinks Europa.